pl | eng

Zamach na symbol.
Choinka alternatywna.

Czytano 17656 razy


Boże Narodzenie bez choinki? Trudno dziś sobie to wyobrazić. Jak co roku, miliony ludzi na całym świecie wezmą udział w świątecznym rytuale dekorowania bożonarodzeniowego drzewka. Zwyczaj dekorowania świątecznych choinek przyjął się już w XV wieku w Niemczech, skąd w późniejszych latach rozprzestrzenił się na cały świat. Drzewko ozdobione gwiazdami i świecami można obejrzeć już na sztychu Lucasa Cranacha z 1501 roku. Zdobienie choinek tak się spodobało, że już w średniowieczu przestrzegano przed wymieraniem lasów z tego powodu. Już w XVI wieku niektóre miasta niemieckie zabroniły wycinania iglastych drzewek w okolicznych lasach. Początkowo choinki stawiano w przestrzeni publicznej, głównie na placach miejskich. Długo temu pogańskiemu zwyczajowi sprzeciwiał się kościół. W końcu skapitulował pod naporem tradycji i w drugiej połowie XIX wieku zaczęto świąteczne choinki stawiać także w domach prywatnych, najpierw w Niemczech, a potem także w innych krajach. W końcu także kościoły włączyły je do swojej świątecznej tradycji.

Prastary zwyczaj przestaje jednak przystawać estetycznie do nowych czasów. Zwłaszcza artyści i dizajnerzy próbują reinterpretować motyw świątecznej choinki. Również moda na ekologiczny styl bycia, a także autentyczna troska o środowisko, przyczyniają się do zastępowania tradycyjnych drzewek wersją alternatywną.

Życząc wszystkim wesołych świąt i szczęśliwego nowego roku, proponuję przegląd niezwykłych choinek.


Iluminacja imitująca choinkę to pomysł popularny zwłaszcza w Azji.


Źródło: cdn.mommynoire.com


Iluminowany wieżowiec w Tokio. Źródło: hongkiat.com


Iluminowane wzgórze w Hillside, USA. Źródło: hongkiat.com

Choinki propagujące recykling, upcykling, czy chociaż wielokrotne użycie, wykonane z niepotrzebnych rzeczy, odpadów przemysłowych, śmieci domowych, plastikowych reklamówek, butelek pet, zużytych płyt cd i innych zaskakujących przedmiotów, to najczęściej spotykane instalacje. Przy okazji świąt propagują ideę zrównoważonego rozwoju i proekologiczne zachowania. Najbardziej spektakularnym przykładem "śmieciowej choinki" jest instalacja zreazliowana w 2013 roku podczas festiwalu Lumiere w Durham w Wielkiej Brytanii przez pochodzący z Hiszpanii anonimowy kolektyw artystyczny Luzinterruptus. Wykonana z oddanych przez konsumentów 4000 plastikowych toreb Choinka konsumencka z jednej strony miała zwrócić uwagę na masowe stosowanie plastikowych toreb i konsekwencje, jakie ma to dla środowiska, a z drugiej strony, na nadmierne i niepotrzebne zużycie toreb podczas przygotowań do świąt Bożego Narodzenia.






Luzinterruptus. Choinka konsumencka. Durham. 2013. Źródło: luzinterruptus.com

Podobne proekologiczne inicjatywy podejmowane są przy okazji świąt w wielu miejscach świata, jest to bowiem okres wzmożonej i niekontrolowanej konsumpcji, a utylizacja śmieci jest jednym z nierozwiązanych problemów naszej cywilizacji.


Choinka z odpadów metalowych. Źródło: squidoo.com


Ernest i Hadas Itzcovitch. Choinka z 5480 plastikowych butelek. Haifa, Israel. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z 50 000 plastikowych butelek oświetlana siłą ludzkich mięśni. La Paz, Bolivia. Źródło: inspirationgreen.com



Jolanta Smidtienė. Choinka z 40 000 plastikowych butelek. Kowno, Litwa. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z plastikowych butelek. Sydney, Australia. 2009. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z plastikowych butelek. Kalkuta, Indie. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z plastikowych butelek. Paryż, Francja. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z plastikowych odpadków. Portugalia. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z plastikowych reklamówek. Korea Południowa. Źródło: inspirationgreen.com


Tom Deninger. Choinka z zużytych płyt cd. Chelsea, Anglia. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z zużytych klatek na homary. Buoys, Maine, USA. Źródło: inspirationgreen.com

W wielu miejscach układa się reklamowe choinki z różnych jednorodnych przedmiotów, przodują w tym koncerny i firmy handlowe, sprzedające przy okazji świąt swoje produkty. Rzadziej są to artystyczne instalacje, nie mające przekazu reklamowego.


Choinka reklamująca grę PAC-MAN. Źródło: hongkiat.com


Choinka reklamująca telefony komórkowe. Źródło: hongkiat.com


Choinka z ułożonych krzeseł. Sydney, Australia. 2008. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z opon. Źródło: Lolailos na flickr.com


Choinka z opon. Soho NYC. 2009. Źródło: james.mannequindisplay na flickr.com


Choinka z 86 wózków sklepowych. Santa Monica, USA. Źródło: shoppingcarttree.com


Choinka ze 100 zużytych rowerów. Sydney, Australia. 2009. Źródło: inspirationgreen.com


Choinka z butelek. Murano. Źródło: sanrrich na flickr.com


Choinka z felg. Źródło: pinterest.com


Choinka z książek. Biblioteka Gleeson. Źródło: thingsorganizedneatly.tumblr.com

W wielu miastach na świecie co roku stawia się alternatywne choinki, kierując się przeróżnymi pobudkami. Najczęściej po to, by zwrócić na siebie uwagę. Każdy pomysł wydaje się lepszy, niż pójście do lasu i wycięcie wspaniałego wieloletniego drzewa. W Lizbonie w Portugalii od 2004 roku pojawia się sztuczna stalowa choinka. Od 2005 roku, kiedy zdobyła rekord Guinessa, dzierży ona tytuł najwyższej choinki w Europie. Jej wysokość zmienia się co roku, najwyższa była w 2007 (76 metrów).


Stalowa choinka w Lizbonie, Portugalia. Źródło: hongkiat.com


Stalowa choinka w Lizbonie, Portugalia. Źródło: plumdeluxe.com

W 2012 roku brukselscy urzędnicy z powodów religijnych zastąpili tradycyją choinkę wersją alternatywną. Orzekli, że tradycyjna choinka na głównym placu stolicy Belgii powinna być zakazana, ponieważ mogłaby urazić uczucia religijne lokalnej społeczności muzułmańskiej. Decyzja o zastąpieniu jej 80. metrową rzeźbą autorstwa francuskiej pracowni 1024 Architekture imitującą choinkę nie spodobała się belgijskim katolikom, którzy postrzegają rozpikselowaną rzeźbę, jako próbę sekularyzacji Bożego Narodzenia.



1024 Architekture. Choinka. Bruksela, Belgia. 2012. Źródło: travaday.com

W 2013 roku w Hasselt w Belgii dizajnerzy z firmy projektowej Mooz stworzyli koncepcję ogromnego drzewa pokrytego 5000. ceramicznych talerzy, talerzyków, kubków, miseczek i innych elementów stołowych serwisów, będących darowizną od mieszkańców. Stojąca na głównym placu w Hasselt instalacja zwana Drzewem smaku, została pomyślana jako wyraz swego rodzaju wspólnej celebracji świąt. Jej wysokość wynosiła prawie 9m.




Drzewo smaku. Hasselt, Belgia. 2013. Źródło: thisiscolossal.com

Ciekawe alternatywne choinki powstają w Budapeszcie. W ubiegłym roku, we współpracy z Pałacem Sztuki, studio architektury i dizajnu Hello Wood stworzyło imponującą choinkę z 365 drewnianych sanek. Tydzień zajęło dizajnerom zmontowanie niesamowitej konstrukcji, której wnętrze zostało otwarte dla zwiedzających. Po świętach tymczasowa konstrukcja została zdemontowana, a sanki przekazane dzieciom mieszkającym w Dziecięcych Wioskach SOS na Węgrzech. W tym roku to samo studio wykonało dla społeczności Budapesztu choinkę Drzewo miłosierdzia z ułożonych prostopadle drewnianych bali. Niektóre z końcówek pomalowane są na biało, imitując choinkowe bombki. Dodatkową atrakcją są specjalne efekty świetlne zaprojektowane przez firmę Phillips. Zdaniem autorów instalacji, rola architektury bardzo się zmieniła w ciągu ostatnich kilku lat. Po kryzysie gospodarczym stało się ważne, aby tworzyć dzieła dla wszystkich, nie tylko ekskluzywne projekty dla jednego procenta populacji.




Hello Wood. Choinka z sanek. Budapeszt, Węgry. 2013. Źródło: junk-culture.com



Hello Wood. Drzewo miłosierdzia. Budapeszt, Węgry. 2014. Źródło: dezeen.com

Choinkę można także uformować z ludzi. 22 listopada 2013 roku ubrani w czerwone, zielone i czarne bluzy 852. tajscy studenci pobili rekord Guinnessa w tworzeniu największej ludzkiej choinki w Bangkoku w Tajlandii. Rekord został im odebrany 1 grudnia 2014 roku przez 2 945 wolontariuszy z Hondurasu, którzy uformowali ludzką choinkę w stolicy kraju – Tegucigalpie.



Ludzka choinka. Bangkok, Tajlandia. 2013. Źródło: moco-choco.com



Ludzka choinka. Tegucigalpa, Honduras. 2014. Źródło: guinnessworldrecords.com

Także choinka domowa często bywa zastępowana alternatywnym odpowiednikiem. Dizajnerzy opracowali projekty, będące alternatywą zarówno dla żywych choinek, jak i dla ich sztucznych odpowiedników. Można kupić rozmaite choinki tekturowe, drewniane układanki w kształcie choinek, stojaki na butelki w kształcie choinek, czy choinki w formie plakatu lub drukowanej tkaniny do małych mieszkań. Wyobraźnia ludzka nie zna granic.





Choinki projektu Büro North. Źródło: buronorth.com


Giles Miller. Choinka tekturowa. Źródło: ezmodfurniture.com


Studio Boon. Choinka tekturowa. Źródło: deinvasie.be


Choinka tekturowa. Źródło: instructables.com


Stojak na butelki. Źródło: etsy.com



Choinka – plakat. Źródło: atypyk-e-shop.com


Choinka – tkanina. IKEA. Źródło: cotemaison.fr

A dla miłośników żywych choinek kilka ekologicznych pomysłów na upcykling. Zużyte choinki można przerobić na meble, sanki lub cokolwiek innego, co Wam przyjdzie do głowy.
Wesołych świąt!




Meble z bożonarodzeniowych choinek. Źródło: dezeen.com



Tom Hatfield. Sanki z bożonarodzeniowych choinek. Źródło: dezeen.com
 


Joanna Furgalińska